02-10-21

He manaʻo ko ka Hope Kiaʻāina Josh Green e hoʻomaka koke i ke ʻō ʻana i nā kūpuna he 65 makahiki a ʻoi.

ʻO ia aʻela kekahi poʻo nūhou o kēia lā, ka lā 10 o. Pepeluali, he Pōʻakolu. Welina e nā makamaka. ʻO Ke Aolama kēia a penei ka nūhou.

Aia ka Hope Kiaʻāina Josh Green ke koi akula i ke aupuni mokuʻāina e hoʻomaka i ke ʻō ʻana i  nā kūpuna he 65 makahiki a ʻoi aku i ka lāʻau koʻokoʻo COVID-19 ke hiki aku i ka lā mua o ka mahina ʻo Malaki. Akā, kuʻihē ka manaʻo o Kauka Libby Char, ka Luna Ola Kino, wahi āna, aia a lawa nā māhele lāʻau koʻokoʻo, a laila, e ʻō ʻia ia hui makahiki. I kēia manawa, ʻaʻole i lawa nā māhele lāʻau koʻokoʻo no nā kānaka i ʻae ʻia, ʻo ia nā limahana haukapila a pili ola kino, nā kānaka e noho nei ma nā hale mālama maʻi, nā kūpuna he 75 makahiki a ʻoi, a me nā limahana e pono ai, ʻo ia hoʻi, nā limahana hiki mua ma ka ulia, nā limahana ma ka hui uila, wai, a pēlā aku,  nā limahana lawe leka, nā kumu kula a me nā kānaka mālama keiki.

Aia nō ke hoʻomau akula ka Hale o nā Lunamakaʻāinana e hoʻopiʻi aku iā Donald Trump. I ka Pōʻalua nei, ua koho pāloka aku nei ka ʻAha Kenekoa o ʻAmelika Hui Pū ʻIa no ke kū a me ke kū ʻole paha o ia hana i ke kumukānāwai, a i ka helu ʻana i nā pāloka, he 56 no ke kū ʻana i ke kumukānāwai.

He ōlaʻi nui kai nei akula ma kahi o nā ʻAilana Loyalty ma New Caledonia i ka wanaʻao o kēia lā, ma ka hola 3:20. ʻO ka ikaika,  he 7.7. ʻAʻohe kai hoʻēʻe e hiki mai ana i Hawaiʻi nei.  

Eia mai kā kākou ʻōlelo noʻeau,

ʻAʻohe kolopā nāna e une.

He ʻōlelo kēia no ke kanaka poʻo paʻakikī.

02-08-21

He kānāwai hou ko Maui i mea e pau ai ka inu waiʻona ʻana o nā kānaka inā ʻaʻole i piha nā makahiki he iwakālua kūmālua.

ʻO ia aʻela kekahi poʻo nūhou o kēia lā, ka lā 8 o Pepeluali, he Pōʻakahi. Welina e nā makamaka. ʻO Ke Aolama kēia a penei ka nūhou.

ʻĀpono aku nei ka ʻAha Kūkā o Maui i pila kahi e kū ai i ka hewa ka mea nāna e mālama i pāʻina kahi e inu waiʻona ai nā ʻōpiopio ma lalo o nā makahiki he iwakālua kūmākahi. E kū ana ia kānāwai i ka lā mua o Kepakemapa o kēia makahiki nei. ʻO ka hoʻopaʻi no ka ʻaʻe mua, he $200, a ʻo ka lua, he $500, a ʻo ke kolu, he $1,000 inā ma loko ia o nā mahina he ʻumi kūmālua. Ma ka pila, wehewehe ʻia, ʻo ke kanaka e mālama, kōkua, ʻae, a hana paha i mea e maʻalahi ai ka ʻākoakoa ʻana kahi e inu waiʻona ai ke kanaka ma lalo o nā makahiki he 21. A ʻo ka ʻākoakoa ʻana, he ʻelua mau kānaka a ʻoi.

Kāʻili aku nei ʻo Tampa Bay i ka lanakila ma ka helu ʻai he 31 i ka 9 a lilo ai ka inoa moho Kupa Pola i nā Pōā Moku. Ma muli ia o Tom Brady, Rob Gronkowski a me ke kūpale helu ʻekahi. Na Kansas City nā ʻai mua o ia hoʻokūkū, akā, ʻaʻole i hiki iā Patrick Mahomes a me nā Aliʻi ke hiu aʻe ma hope mai a lilo ke eo iā lākou. He 43 makahiki o Brady, a ʻo ka ʻehiku ia o ka inoa moho Kupa Pola i lilo iā ia. ʻO nā inoa moho mua ʻeono, me Nū ʻEnelani ʻo ia. ʻO ka inoa moho Kupa Pola ʻelua ia i lilo iā Tampa Bay, ʻo ka mua, ma ka lanakila ʻana aku ma luna o ʻOkalana i ka makahiki 2004.

Eia mai kā kākou ʻōlelo noʻeau,

Anu hewa i ka pō, he kuʻuna iʻa ʻole.

ʻO ia hoʻi, he hoʻopau manawa ka hana, ʻoiai, ʻaʻole i loaʻa iki ka makemake.

02-05-21

Ke emi ihola nā kānaka loaʻa i ka maʻi ahulau.

ʻO ia aʻela kekahi poʻo nūhou o kēia lā, ka lā 5 o Pepeluali, he Pōʻalima. Welina e nā makamaka ʻO Ke Aolama kēia a penei ka nūhou.

E noho wale ana nō ʻehā mau kānaka ma kekahi o nā ʻāina hoʻopulapula o ke Keʻena ʻĀina Hoʻopulapula Hawaiʻi. A i ka Pōʻahā nei, ʻōlelo ihola ua keʻena lā, ua pau ia mau kānaka ʻehā i ka lawe ʻia i kahi ʻē. A aia nō ke kūkulu ʻia akula he pā e paʻa pono ai ia ʻāina e waiho wale ana e pili ana i Kalawahine. ʻO ia pā, he 200 kapuaʻi ka lōʻihi, a he 6 kapuaʻi ke kiʻekiʻe.

Ua ʻō ʻia aku nei he 180,000 mau māhele lāʻau koʻokoʻo COVID-19 a ʻoi aku ma kēia pae ʻāina nei a kohu mea lā, ʻo ia ka mea i lohi iki ai ka laha ʻana o ia maʻi. A ua emi nō hoʻi ka noho ʻana o ka poʻe i loaʻa i ia maʻi ma ka haukapila. A ʻo kekahi kumu o ke kanahaʻi ʻana, ʻo ia ka hala loa ʻana o ka wā loaʻa koke i ke COVID-19 ma hope o ka ʻākoakoa ʻana no nā lā kulāia i hala aku nei.

He manaʻo ko ke Kulanui o Hawaiʻi e mālama ʻia kona mau hoʻokūkū pōpō peku ma Mānoa, ʻoiai, e wāwahi ʻia ana ke Kahua Pāʻani ʻo Aloha no ke kūkulu ʻana i kahua pāʻani hou. Ma muli o ia wāwahi ʻia ʻana, ʻaʻole hiki ke mālama ʻia nā hoʻokūkū ma laila e like me ka mea maʻa mau no ka mea, pēlā ana paha ka lōʻihi o ka wā e kūkulu hou ʻia ai ke kahua pāʻani hou. ʻO kekahi pilikia, ʻoi aku ana ka hoʻolilo he $400,000 hou aku i kēlā me kēia makahiki e mālama ʻia ai nā hoʻokūkū ma Mānoa. ʻO ka mea i hoʻolālā ʻia, e hoʻonui i nā noho ma ke Kahua ʻo Ching a 10,000. I kēia manawa, he 3,585 mau noho. A e kūkulu ʻia he lumi waiho pāiki no nā hui kipa mai, e lawe ʻia mai nā papa helu a me nā uaki hoʻokūkū mai ke Kahua Pāʻani ʻo Aloha, a he mau mea hou aku.

Eia mai kā kākou ʻōlelo noʻeau,

Alia e ʻoki ka ʻāina o Kahewahewa, he ua.

ʻO ia hoʻi, ʻaʻole e pūlale aku i ka hana.

02-03-21

E hoʻomaka ana ʻo Longs Drugs e ʻō aku i ka lāʻau koʻokoʻo COVID-19.

ʻO ia aʻela kekahi poʻo nūhou o kēia lā, ka lā 3 o Pepeluali, he Pōʻakolu. Welina e nā makamaka. ʻO Ke Aolama kēia a penei ka nūhou.

E hoʻomaka ana ka hoʻouna ʻia ʻana o ka lāʻau koʻokoʻo i nā hale kāwili lāʻau i kēia pule aʻe i mea e māhuahua aʻe ai nā kānaka e ʻō ʻia. ʻO ka nui o nā māhele lāʻau koʻokoʻo e hoʻouna ʻia ana, he hoʻokahi miliona. A ma Hawaiʻi nei, kūkala aʻe nei ʻo CVS Health, i ka lā 11 o ka mahina ʻo Pepeluali e hoʻomaka ai ke ʻō ʻana ma kekahi mau hale kūʻai ʻo Longs Drugs. ʻO ia nā Longs Drugs ma Hilo, Kahului, Honolulu, Kāneʻohe a me Kapaʻa. I kēia manawa ma Hawaiʻi nei, ʻo ka poʻe nona nā makahiki he 75 a ʻoi, ʻo ia ka poʻe e ʻō ʻia. Pēia pū me nā limahana koʻikoʻi a ma loko o ia hui, helu ʻia ke kumu kula ma nā pae a pau a me ka limahana mālama keiki. E hiki ana ke kākau inoa no ke ʻō ʻana ma CVS.com a ma ka polokalamu CVS Pharmacy paha. A hiki nō hoʻi ke kāhea i ka helu (800) 746-7287. He pono ke hoʻopaʻa ʻē i manawa e ʻō ʻia ai, ʻaʻole e hele wale.

He manaʻo ko ka Wahaʻōlelo o ka Hale o nā Lunamakaʻāinana Scott Saiki, e hoʻōki ke Kulanui o Hawaiʻi i kona ʻimi ʻana i palapala ʻae like hou no ka hoʻomalu ʻana iā Mauna Kea ʻoiai, ʻaʻole i hiki ke hoʻomalu pono, a e hoʻokumu ʻia he ala hou e hoʻomalu ʻia ai ʻo Mauna Kea, a e kono ʻia ka Hawaiʻi, ma ka hui nāna e hoʻomalu. ʻO Kū Kiaʻi Maunakea kekahi e kono ʻia. Hoʻomaloka naʻe ʻo Healani Sonoda-Pale, ka luna hoʻomalu o ke kōmike kālaiʻāina o Ka Lāhui Hawaiʻi. Ua hoʻāʻo aku nei nā luna kau kānāwai e hoʻokumu i panela no Mauna Kea i kēlā makahiki aku nei. I ka makahiki 2018, ua kūkākūkā lākou no kahi hui nāna e hoʻomalu. Wahi a Sonoda-Pale, ʻaʻole e holo ana, ke hele nei a piha kahi waihona i nā pila Mauna Kea make. ʻŌlelo aʻela ʻo Kealoha Pisciotta, ke alakaʻi o ka Hui Mauna Kea, inā he manaʻo ko ka ʻAhaʻōlelo e kākoʻo i ka makemake o ke kaiāulu, e kākoʻo ʻia nā pila ma ka Hale a me ka ʻAha Kenekoa i kēia makahiki e ʻōlelo ana, ʻaʻole e kūkulu hou ʻia ʻo luna o Mauna Kea.

Eia mai kā kākou ʻōlelo noʻeau,

Akāka wale ʻo Haleakalā.

He ʻōlelo kēia no kekahi mea i ahuwale a i mōakāka leʻa paha.

02-01-21

E holo mua ana ke Kulanui o Hawaiʻi ma ke kūkulu ʻana i ʻohe nānā ma Hale Pōhaku.

ʻO ia aʻela kekahi poʻo nūhou o kēia lā, ka lā mua o Pepeluali, he Pōʻakahi. Welina e nā makamaka. ʻO Ke Aolama kēia a penei ka nūhou.

E holo mua ana ke kūkulu ʻia ʻana o kekahi ʻohe nānā no ke aʻo ʻana ma Mauna Kea ma Hale Pōhaku ʻoiai naʻe he nui nā kānaka kūʻē. I ka mahina ʻo ʻOkakopa o ka makahiki nei i hala, ua mālama ʻia kahi hālāwai no ka hoʻomaopopo ʻana aʻe i ka lehulehu no ia papahana a me ka hōʻike ʻana aku o ka lehulehu i ko lākou manaʻo. Ma ia hālāwai ʻana, he 355 manaʻo i waiho ʻia, he 212 e kūʻē ana, he 139 e kākoʻo ana, a he ʻehā i kāʻokoʻa, ʻaʻole i koho i kekahi ʻaoʻao. Ua hōʻike ka hapanui o nā kānaka i kūʻē, ʻaʻole lākou makemake i ke kūkulu hou ʻana a puni ʻo Mauna Kea, akā, e hoʻomau ana ke Kulanui o Hawaiʻi ma ke ala kūkulu.

I ke ahiahi Pōʻalima nei ma Mauna Kea, ua ʻeha kūpilikiʻi ihola kekahi wahine. E heʻe ana ua wahine lā ma kahi papa heʻe hau ma ka piko o Mauna Kea, a hoʻokuʻi akula me kekahi mau pōhaku. Ua lawe ʻia akula ʻo ia i Hale Pōhaku, a ma laila ʻo ia i lapaʻau ʻia ai a laila, lawe ʻia akula i ke Kikowaena Lapaʻau o Hilo.

Eia mai kā kākou ʻōlelo noʻeau,

Aia i Kona i Honalo.

Hoʻopuka ʻia aku kēia ʻōlelo i ka wā e nalowale loa ai kekahi mea.

01-29-21

Kaiehu ʻia kekahi kumu kula kiʻekiʻe o Punahou.

ʻO ia aʻela kekahi poʻo nūhou o kēia lā, ka lā 29 o ka mahina ʻo Ianuali. Welina e nā makamaka. ʻO Ke Aolama kēia a penei ka nūhou.

Ua hoʻopau ʻia kekahi kumu kula kiʻekiʻe o ke Kula ʻo Punahou ma hope o ka holo ʻana o ka manaʻo, he hiki ke hilinaʻi ʻia ka hoʻopiʻi ʻana a kekahi haumāna i puka mai ia kula no kona lolokukui ʻia ʻana e ia kumu. Ua hoʻomaopopo akula ua haumāna lā i ke kula i Nowemapa nei no ka hana lolokukui a me kekahi mau ʻaʻe lula o ia kula i kona wā he haumāna ma laila. Wahi a ka Pelekikena o ia kula, ʻo Michael Latham, ua hoʻomaopopo koke ʻia akula ke Keʻena Mākaʻi o Honolulu, a hoʻokuʻu koke ʻia ke kumu mai ke aʻo ʻana aku, pāpā ʻia ʻo ia, ʻaʻole e hele i ke kahua kula, a pāpā ʻia nō hoʻi kona kamaʻilio ʻana a me ka hana ʻana me nā haumāna, a hoʻomaka akula i ka noiʻi ʻana i nā mea i ʻōlelo ʻia. Ua hōʻole ke kumu i ka ninaninau ʻana a me ke kōkua ʻana ma ka noiʻi ʻana, a no laila, ua hoʻopau ʻia ʻo ia.

E kau ana ka hōʻailona ʻulaʻula “Pani ʻia” ma ka hale ʻaina ʻo Doner Shack ma ke alanui ʻo Pauahi ma muli o ke komo ʻole ʻana o ka limahana i ke pale ihu. ʻO ia hōʻailona, he hōʻailona ʻōmaʻomaʻo, he hōʻailona melemele, a he hōʻailona ʻulaʻula, he mea ia na ke Keʻena Ola Kino e hāʻawi ai i nā hale ʻaina no ka hōʻike ʻana i ke kū ʻana a me ke kū ʻole ʻana paha o ia hale ʻaina ma nā lula a pau e pono ai ka hale ʻaina. A ke kau ka hōʻailona ʻulaʻula, huki ʻia ka palapala kūʻai meaʻai. ʻO ka hoʻopaʻi no ka hemo ʻana o ka hale ʻaina ʻoiai e kau ana ka hōʻailona ʻulaʻula, he $1,000 o ka lā a emi mai.

Eia mai kā kākou ʻōlelo noʻeau,

Ahuwale nā pae puʻu o Hāʻupukele.

He ʻōlelo kēia no kekahi mea i ahuwale.

01-27-21

E kūkākūkā ʻia ana ka pili waiwai ʻana ma Hawaiʻi nei. 

ʻO ia aʻela kekahi poʻo nūhou o kēia lā, ka lā 27 o Ianuali, he Pōʻakolu. Welina e nā makamaka. ʻO Ke Aolama kēia a penei ka nūhou.

Ua hala akula ʻo Billy Kenoi, ka meia o ke Kalana ʻo Hawaiʻi ma mua, i ke ala hoʻi ʻole mai i ka Pōʻalua nei ma hope o kona ʻāʻumeʻume ʻana me ka maʻi ʻaʻai. He ʻewalu makahiki o kona noho ʻana ʻo ia ka meia o Hawaiʻi mai ka makahiki 2008 a i ka makahiki 2016, a he nui ka poʻe i aloha iā ia a i mahalo hoʻi i ke ʻano o kona alakaʻi ʻana. Ua piha nā makahiki he 52 iā Kenoi, a haʻalele ihola ʻo ia i kāna wahine ʻo Takako, kā lāua kaikamahine ʻo Mahina, a me ʻelua keiki kāne, ʻo Justin lāua ʻo Liam.

He mau pila ke waiho akula i mua o nā luna kau kānāwai o Hawaiʻi nei no ka lilo ʻana o ka pili waiwai i mea kū i ke kānāwai. Ma ka Pila Hale 359, e ʻae ʻia ana ka hōkele pili waiwai ma ka ʻāina hoʻopulapula Hawaiʻi, a ʻo ka loaʻa ʻauhau makahiki, ʻo ia ka mea e loaʻa ai i nā Hawaiʻi e kakali nei kahi e noho ai ma ka ʻāina hoʻopulapula. Ma ka Pila ʻAha Kenekoa 853, ka Pila ʻAha Kenekoa 561 a me ka Pila Hale 363, e ʻae ʻia ka lūlū me ke ʻano pili waiwai. A ʻo ka loaʻa, e hoʻolilo ʻia ma ka hoʻonaʻauao ʻana a me nā mea e pili ana ma nā kula aupuni a me ke Kulanui o Hawaiʻi a me kona mau kahua. Ma ka Pila Hale 457, e hoʻokumu ʻia he hui nāna e noiʻi i ka hiki a me ka hiki ʻole paha ke ʻae ʻia ka pili waiwai ʻana ma kekahi ʻano, ka lūlū a me ka pili waiwai ʻana paha ma ka pūnaewele e hoʻokele ʻia ana e kahi hui ma waho o Hawaiʻi. A ʻo ka loaʻa, ʻo ia ka mea e uku ʻia ai nā kumu kula aupuni a me nā mākaʻi o Hawaiʻi nei. A ma ka Pila Hale 772, e ʻae ʻia hoʻokahi hale waiwai ma luna o ke Kikowaena Mālama ʻAha Hawaiʻi.

Eia mai kā kākou ʻōlelo noʻeau,

Ua laʻi ka makani Hoʻolua.

ʻO ia hoʻi, ua pau ihola ka huhū o kekahi. A ʻo kekahi manaʻo, ua hala kahi pilikia.

01-25-21

Ua loaʻa ka hapanui o nā limahana i paʻa ma kekahi mine kula ma Kina.

ʻO ia aʻela kekahi poʻo nūhou o kēia lā, ka lā 25 o ka mahina ʻo Ianuali, he Pōʻakahi. Welina e nā makamaka. ʻO Ke Aolama kēia a penei ka nūhou.

I kēlā Pōʻalua aku nei, ua hoʻopuka aʻela ke Keʻena Ola i kauoha e hoʻopau ʻia ai ke ʻō ʻia ʻana o ka mea nāna e ukali i ke kupuna, he 75 makahiki a ʻoi, i kahi e ʻō ʻia ai. I hoʻopau ʻia ma muli o ka lawa ʻole o nā māele lāʻau koʻokoʻo. Akā, ua hōʻike aʻela ʻo Hawaiʻi Pacific Health, inā ua hoʻopaʻa ʻē ʻia ka manawa e ʻō ‘ia ai ma mua o ia kauoha, e ʻō ʻia nō ka mea nāna e lawe i ke kupuna.

Ma Kina i ka Lāpule nei, ma ka mokuʻāina ʻo Shandong i ke kūlanakauhale ʻo Yantai, ua loaʻa aku nei nā kino kupapaʻu o kekahi mau limahana ʻeiwa ma ka mine kula. A i ka Pōʻaono nei, ua hoʻopakele ʻia he 11 mau limahana. Ua paʻa ihola lākou ma ia mine no nā pule ʻelua ma muli o kekahi mau pahū ʻana i ka lā 10 o ka mahina ʻo Ianuali. ʻAʻole i maopopo ke kumu o nā pahū ʻana, akā, ke noke akula nō i ka noiʻi. A hoʻokahi wale nō limahana i loaʻa ʻole, a no laila, aia nō ʻo ia ke ʻimi ʻia akula. A wahi a Chen Fei, ka meia o Yantai, ʻaʻole e hāʻawi pio ma ka ʻimi ʻana, aia wale nō a loaʻa ka limahana.

Eia mai kā kākou ʻōlelo noʻeau,

Noʻeau ka hana a ka ua; akamai ka ʻimina o ka noʻonoʻo.

He ʻōlelo mahalo kēia no ke kanaka akamai.

01-22-21

Kau kekahi mea pāʻani pōpōpeku loea no Waiʻanae i ka hano hāweo.

ʻO ia aʻela kekahi poʻo nūhou o kēia lā, ka lā 22 o ka mahina ʻo Ianuali, he Pōʻalima. Welina e nā makamaka. ʻO Ke Aolama kēia a penei ka nūhou.

Ua ʻike aku nei kekahi poʻolā i ka ʻīlio hohono i ka pō Pōʻalua nei ma ka Uapo 1 o ke Awa Kū Moku o Honolulu a paʻa ihola ma kahi hoʻokahi. A i ke kakahiaka o ka Pōʻakolu nei, ua loaʻa pono akula ua ʻīlio hohono lā i kahi hui luna nānā. Pehea lā i hiki mai ai ia ʻīlio hohono ma ka uapo? ʻAʻole i maopopo. Akā, ua kūkulu ʻia he mau ʻūmiʻi holoholona i mea e ʻike ai i ka loaʻa a me ka loaʻa ʻole paha o kekahi mau holoholona i hiki pū mai me ka ʻīlio hohono. Aia ke hoʻāʻo ʻia nei ke koko no ka maʻi āulu, a e maopopo auaneʻi i loko o kekahi mau lā.

Kauoha aku nei ka Pelekikena Joe Biden e hoʻōki i ke kūkulu ʻana i ka pā palena a Donald Trump i manaʻo ai e pale aku i ke komo ʻana mai o nā kānaka o Mekiko i ke komo i ʻAmelika. Ua lilo he $6.1 biliona i nā hui kūkulu, a he $4.7 biliona i koe ma nā palapala ʻaelike i pūlima ʻia. A ke ʻimi aku nei ka poʻe hoʻokō a ka pelekikena i wahi e hoʻopau ʻia ai nā palapala ʻaelke, ʻoiai ʻaʻohe makemake o Biden e kūkulu ʻia he hoʻokahi kapuaʻi hou o ia pā.

Ua kau aʻe nei ʻo DeForest Buckner i ka hano hāweo. ʻO ia ka Polenekia Pāʻani Pōpōpeku Loea ʻOi o ka Makahiki 2020.  He mea pāʻani laina kūpale ʻo ia no nā Lio Keiki o ʻInikianapolisa. No Waiʻanae ʻo ia a puka akula ʻo ia mai ke Kula ʻo ka Punahou.

Eia mai kā kākou ‘ōlelo noʻeau,

Pau ka pali, hala ka luʻuluʻu kaumaha.

ʻO ia hoʻi, ua hala ka wā pilikia a paʻakikī.

01-20-21

Ua pau ihola paha ka manaʻo o ke aupuni mokuʻāina o Hawaiʻi e mālama i nā iwi kupuna.

ʻO ia aʻela kekahi poʻo nūhou o kēia lā, ka lā 20 o Ianuali, he Pōʻakolu. Welina e nā makamaka. ʻO Ke Aolama kēia a penei ka nūhou.

Ke hoʻāhewa aku nei nā alakaʻi o nā ʻaha kanu iwi kupuna i ke aupuni mokuʻāina no ka hoʻoponopono hewa ʻana i kahi polokalamu i hoʻokumu ʻia he kanakolu mau makahiki aku nei no ka mālama ʻana i nā iwi kupuna. A i kēia manawa, ke noi ʻia nei ka ʻAhaʻōlelo e hoʻokumu i hui nāna e hoʻopololei i nā hana kāpulu. Wahi a Hinaleimoana Wong-Kalu, he Luna no ka ʻAha Kanu Iwi Kupuna o Oʻahu nei, ʻo ke Keʻena Hoʻomalu Moʻolelo o ka Mokuʻāina, ʻaʻole i kōkua ma ka hai ʻana i mau limahana e pono ai nā ʻaha kanu, ʻaʻole i mālama i nā papa aʻo e pono ai nā limahana, ʻaʻole i hana i papa helu o nā wahi i kanu ʻia ai nā iwi kupuna, a ʻaʻole nō hoʻi i hoʻokō i nā hoʻopaʻi no ka ʻaʻe ʻana i nā kānāwai e pili ana i nā wahi i kanu ʻia ai nā iwi kupuna.

Ua hoʻoponi ʻia iho nei ʻo Joe Biden, ʻo ia ka Pelekikena kanahā kumamāono o ʻAmelika Hui Pū ʻIa. A pēlā pū me kona hope, ʻo Kamala Harris. ʻO Harris ka Pāʻele mua a me ka ʻĀkia Hema mua i lilo i hope pelekikena no ʻAmelika Hui Pū ʻIa. E kiaʻi ana nā koa he mau mano ka nui, akā, ʻaʻohe wahi haunaele i ala aʻe.

ʻAʻole i lawa nā māhele lāʻau koʻokoʻo COVID-19 ma Hawaiʻi nei. Ma ke Kikowaena Lapaʻau Hoʻomanaʻo o Maui, ua kāpae ʻia iho nei he 5,000 ʻō ʻana i ka māhele lāʻau koʻokoʻo mua i kēia pule nei, a me ka hōʻole ʻana i nā noi he 15,000 a ʻoi. A ma ka Uapo 2 o Oʻahu nei, kahi e ʻō ʻia ai ka lehulehu, e pau ana nā māhele lāʻau koʻokoʻo ma hope o ka lā 27 o Ianuali. I ka Pōʻakahi, e hoʻomaka ana ke Kikowaena Lapaʻau o ka Mōʻīwahine e ʻō aku i ka lehulehu. He 5,500 a ʻoi mau kānaka i hoʻopaʻa manawa. A he manaʻo ko ia haukapila e loaʻa he 12,000 mau māhele o ka lāʻau koʻokoʻo. A hiki i kēia manawa, he 70,000 mau kānaka o Hawaiʻi nei i ʻō ʻia i ka māhele mua o ka lāʻau koʻokoʻo.

Eia mai kā kākou ʻōlelo noʻeau,

Kū ka paila, hana ka hāʻawe.

ʻO ia hoʻi, no ka nui o ka hana i ahu aʻela, ʻo ka wā ia e hoʻokō ai a pau.